| schema:text
| - Paardenmiddel (letterlijk)
Zelf dokteren met ivermectine bij kanker is gevaarlijk
14.8.2025, 15:54 (CEST)
Ivermectine is al vaak aangeprezen als wondermiddel dat allerlei ziekten zou kunnen genezen. In de coronatijd werd het anti-parasitaire middel massaal gebruikt door vaccinsceptici, ondanks dat er geen enkel bewijs was dat het werkte tegen het COVID-19-virus.
Nu beweert een Facebookgebruiker dat "herstel van elke soort kanker" en een hoop andere ziekten mogelijk is met ivermectine. Ze prijst daarbij specifiek een pasta met 1,87 procent werkzame stof ivermectine aan. Pas op: het is gevaarlijk om dit zomaar in te nemen.
Beoordeling
De bewering is ongefundeerd en gevaarlijk. De ivermectine die in de Facebookpost wordt aangeprezen, is niet bedoeld voor mensen, maar voor paarden. Ivermectine kan in andere vorm en dosering aan mensen worden voorgeschreven om parasitaire worminfecties en schurft te behandelen, maar is niet goedgekeurd als medicijn tegen kanker. De werkzaamheid van ivermectine tegen kanker is nog niet goed onderzocht.
Feiten
Ivermectine is een anti-parasitair middel, dat in de EU door het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) is goedgekeurd voor menselijk gebruik tegen worminfecties, tegen uitwendige parasitaire infecties als schurft, en tegen huidaandoeningen als rosacea. Het is niet goedgekeurd als medicijn tegen kanker.
Het EMA laat Deutsche Presse-Agentur (dpa) via e-mail weten dat er "op dit moment geen bewijs is dat het gebruik van ivermectine als medicijn tegen kanker ondersteunt".
KWF Kankerbestrijding schrijft in een e-mail aan dpa het gebruik van ivermectine bij kanker af te raden. "Het middel is niet goedgekeurd voor deze indicatie en onvoldoende onderzocht," aldus een woordvoerder.
Paardenmiddel
Op de website van het Farmacotherapeutisch Kompas staan alle in Nederland verkrijgbare geneesmiddelen, die geregistreerd staan als 'geneesmiddelen voor mensen' bij het Nederlandse College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) of het EMA.
Het Farmacotherapeutisch Kompas noemt slechts twee vormen van ivermectine bedoeld voor menselijk gebruik. Er zijn tabletten met 3 mg werkzame stof, voor oraal gebruik, tegen wormen en schurft. Ook is er een crème met 1 procent ivermectine, voor uitwendig gebruik, tegen rosacea.
De pasta met 1,87 procent ivermectine, die de Facebookgebruiker noemt, is een middel voor paarden. Het is gevaarlijk om zomaar een dierengeneesmiddel in te nemen, zeker als het is bedoeld voor een dier met een veel groter lichaamsgewicht dan een mens. De Amerikaanse Food and Drug Administration (FDA) waarschuwde in coronatijd de mensen die zelf rommelden met ivermectine: "U bent geen paard. Serieus, mensen. Stop hiermee."
Onderzoek naar toepassing bij kanker
Waar komt het geloof vandaan dat ivermectine een geneesmiddel tegen kanker zou zijn? Dat komt wellicht omdat er onder kankeronderzoekers wel interesse bestaat in ivermectine als potentieel aanvullend middel bij de bestrijding van kanker. Het onderzoek hiernaar staat echter nog in de kinderschoenen.
Onderzoek in het lab - in petrischaaltjes en bij dierproeven - wijst uit dat ivermectine een remming van de toename van kankercellen zou kunnen bewerkstelligen en de dood van kankercellen zou kunnen stimuleren. Er zijn echter nog geen grootschalige 'gerandomiseerde onderzoeken met een controlegroep' (RCT's) bij mensen gedaan.
In begrijpelijkere taal: ivermectine is nog niet op grote schaal bij mensen getest als medicijn tegen kanker. Er is dus nog geen bewijs dat het effectief is. Tegelijkertijd waarschuwen onderzoekers voor "de risico's van zelfmedicatie onder invloed van [berichten op] sociale media die de onbewezen voordelen van ivermectine bij kanker aanprijzen, wat in sommige gevallen kan leiden tot vergiftiging bij kankerpatiënten".
"Heel veel stoffen/chemicaliën doden kankercellen in een petrischaaltje, maar dat wil niet zeggen dat het veilige en bruikbare medicijnen zijn," schrijft KWF aan dpa. "Veel middelen vallen af vanwege onacceptabele bijwerkingen of beperkte biologische beschikbaarheid (het middel bereikt de tumor niet goed door bijvoorbeeld slechte oplosbaarheid of snelle afbraak via lever of nieren)."
KWF raadt mensen die een alternatieve behandeling tegen kanker overwegen aan om altijd eerst een arts te raadplegen.
(Stand van zaken: 14.8.2025)
Links
Washington Post: ivermectin en politiek (gearchiveerd)
EMA: ivermectine afgeraden bij Covid-19 (gearchiveerd)
RIVM: ivermectine bij schurft (gearchiveerd)
Over Farmacotherapeutisch Kompas (gearchiveerd)
FK: ivermectine oraal (gearchiveerd)
FK: ivermectine cutaan (gearchiveerd)
Ivermectine als paardenmiddel I & II (gearchiveerd I & II)
Waarschuwing FDA (gearchiveerd)
Pharmacological Research: Ivermectin (gearchiveerd)
NYT: What Ivermectin Can (and Can’t) Do (gearchiveerd)
Current Oncology Reports: Ivermectin (gearchiveerd)
Over dpa-factchecks
Deze factcheck is geschreven in het kader van het Third Party Fact Checking-programma van Facebook/Meta. Meer informatie over dit initiatief vindt u hier.
Uitleg van Facebook/Meta over de omgang met accounts die onjuiste informatie verspreiden, vindt u hier.
Inhoudelijke aan- of opmerkingen kan u sturen naar factcheck-netherlands@dpa.com met een link naar de desbetreffende Facebookpost. Gelieve hiervoor de juiste sjablonen te gebruiken. Richtlijnen voor bezwaren vindt u hier.
|
![[RDF Data]](/fct/images/sw-rdf-blue.png)
![[cxml]](/fct/images/cxml_doc.png)
![[csv]](/fct/images/csv_doc.png)
![[text]](/fct/images/ntriples_doc.png)
![[turtle]](/fct/images/n3turtle_doc.png)
![[ld+json]](/fct/images/jsonld_doc.png)
![[rdf+json]](/fct/images/json_doc.png)
![[rdf+xml]](/fct/images/xml_doc.png)
![[atom+xml]](/fct/images/atom_doc.png)
![[html]](/fct/images/html_doc.png)